Ders AdıKodu Yerel KrediAKTS Ders (saat/hafta)Uygulama (saat/hafta)Laboratuar (saat/hafta)
Tarihsel ve Kuramsal Açıdan MilitarizmSBU510037.5300
ÖnkoşullarYok
YarıyılBahar
Dersin DiliTürkçe
Dersin SeviyesiYüksek Lisans
Dersin TürüSeçmeli @ Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler ABD Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Tezli Yüksek Lisans Programı
Ders KategorisiUzmanlık/Alan Dersleri
Dersin Veriliş ŞekliYüz yüze
Dersi Sunan Akademik BirimSiyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü
Dersin KoordinatörüMehmet Akif Okur
Dersi Veren(ler)
Asistan(lar)ı
Dersin AmacıSiyaset biliminin ve modern toplumlarda demokrasi tartışmalarının temel konularından olan militarizm konusunda, öğrencileri karşılaştırmalı bir perspektiften Türkiye’yi analiz etmeye yarayacak bilgi ve kuramsal araçlarla donatmak.
Dersin İçeriğiBu derste militarizmin farklı biçimlerinin tarihsel, kuramsal ve karşılaştırmalı bir bakış açısı kullanılarak incelenmesi hedeflenmektedir. Öncelikle, militarizm üzerine modern sosyal bilimler literatüründeki çalışmalar kuramsal açıdan analiz edilmektedir. Ardından, Avrupa, Latin Amerika ve Ortadoğu gibi örnekler üzerinden modern kapitalist toplumlarda bir iktidar tekniği olarak militarizmin tarihsel olarak gelişimi incelenmektedir. Son olarak da Türkiye’de militarizmin farklı biçimlerinin tanımlanması ve analizine odaklanılmaktadır.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
  • Evren Balta Paker ve İsmet Akça (der.), Türkiye’de Ordu, Devlet ve Güvenlik Siyaseti, Bilgi Üniversitesi Yay
  • Diane E. Davis & Anthony W. Pereira (ed.), Irregular Armed Forces and Their Role in Politics and State Formation, Cambridge
  • GIDDENS, Anthony (1985), Nation-State and Violence, Polity Press with Blackwell Publishers, Cambridge and Oxford
  • MANN, Michael (1993), The Sources of Social Power volume II: The Rise of Classes and Nation-States 1760-1914, Cambridge University Press, New York
  • TILLY, Charles (1990), Coercion, Capital and European States, AD 990-1990, Basil Blackwell, Cambridge & Oxford
  • Erik Jan Zürcher (der.), Devletin Silahlanması. Ortadoğu’da ve Orta Asya’da Zorunlu Askerlik, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları
  • BRÖCKLİNG, Ulrich (2001), Askeri İtaat Üretiminin Sosyolojisi ve Tarihi, Ayrıntı Yay.,
  • SCHIFF, Rebecca L. (2009), The Military and Domestic Politics. A Concordance Theory of Civil-Military Relations, Routledge
  • MOUZELİS, Nicos (1986), Politics in the Semi-Periphery: Early Parliamentarism and Late Industrialization in the Balkans and Latin America, MacMillan, London
  • Ahmet İnsel-Ali Bayramoğlu (der.), Bir Zümre, Bir Parti. Türkiye’de Ordu, Birikim Yayınları, İstanbul
  • COOK, Steven (2008), Yönetmeden Hükmeden Ordular. Türkiye-Mısır-Cezayir, Hayykitap,
  • COCKBURN, Cynthia (2009), “Toplumsal Cinsiyet, Şiddet ve Savaş: Feminizmin Savaş Üzerine Çalışmalara Söyledikleri”, Buradan Baktığımızda. Kadınların Militarizme Karşı Mücadelesi, Metis Yay., İstanbul
  • Özgür Heval Çınar ve Coşkun Üsterci (Yay.Haz.), Çarklardaki Kum: Vicdani Red. Düşünsel Kaynaklar ve Deneyimler, İletişim Yay
  • HARDT, M., A. NEGRI (2004), Çokluk. İmparatorluk Çağında Savaş ve Demokrasi, Ayrıntı Yay., İstanbul
Opsiyonel Program BileşenleriYok

Ders Öğrenim Çıktıları

  1. Öğrenciler - siyaset biliminin temel çalışma alanlarından asker-siyaset ilişkileri ve militarizm konularına bilimsel yaklaşma becerisini edinecekler;
  2. - militarizm kavramının toplumsal, siyasal, kültürel, ekonomik süreçlerle ilişkisini kavrayabilecekler;
  3. - militarizmin Türkiye’deki mevcut yansımalarını bilimsel bağlamına oturtabilmek için teorik ve karşılaştırmalı bir bakış açısına sahip olacaklar;
  4. çağdaş demokrasilerin ve demokrasi kuramının en temel tartışma alanlarından birinde eleştirel ve bilimsel bakış açısına sahip yurttaşlar olabilecekler.

Haftalık Konular ve İlgili Ön Hazırlık Çalışmaları

HaftaKonularÖn Hazırlık
1Sosyal Bilim Literatüründe Militarizm - ALTINAY, Ayşe Gül (2005), - AKÇA, İsmet – Evren BALTA PAKER (2010) ss. 1-32. - ALTINAY, Ayşe Gül (2009), ss. 1245-1257. - DAVIS, Diane E. (2003), ss. 3-34. - PEREIRA, Anthony W. (2003), ss. 87-407.
2Kapitalizm, modern ulus-devlet ve militarizm: Avrupa deneyimi - GIDDENS, Anthony (1985), ss. 53-60, 103-116, 172-192. - MANN, Michael (1993), ss. 44-91, 402-443. - TILLY, Charles (1990), ss. 1-37, 67-95, 192-225. - TILLY, Charles (2003), ss. 37-81.
3Modern Devlet, Zorunlu Askerlik ve İç Güvenlik Pratikleri- LUCASSEN, Jan – ZÜRCHER, Jan (2003), ss. 1-22. - BRÖCKLİNG, Ulrich (2001), ss. 23-50, 94-118, 164-245, 405-409. - ERGUT, Ferdan (2004), ss. 25-76. - KALMANOWIECKI, Laura (2003), ss. 209-231.
4Osmanlı ve Türkiye’de Modern Devlet ve Zorunlu Askerlik- ZÜRCHER, Erik Jan (2003), ss. 87-104. - HACISALİHOĞLU, Mehmet (2010), ss. 79-103. - BEŞİKÇİ, Mehmet (2010), ss. 147-169. - ALTINAY, Ayşe Gül (2004), ss. 61-86. - PEKER DOĞRA, Aslı Ö. (2010), ss. 433-452.
5Osmanlı ve Türkiye’de Modern Devlet ve Güvenlik Siyaseti- ÖZBEK, Nadir (2009), ss. 1-19. - ÖZBEK, Nadir (2010), ss. 47-78. - KLEIN, Janet (2010), ss. 105-124. - Ferdan ERGUT, 2007, ss. 143-164.
6Siyasette Asker: Temel Yaklaşımlar- AKÇA, İsmet (2006), ss. 39-58, 87-115. - SCHIFF, Rebecca L. (2009), ss. 18-48. - MOUZELİS, Nicos (1986), ss. 184-223.
7Türkiye’de ordu gücünün siyasi, idari, yasal, ideolojik, iktisadi kaynakları - BAYRAMOĞLU, Ali (2004), ss. 59-118. - AKAY, Hale (2009), -CİZRE, Ümit (2004), ss. 135-162. - ÖZCAN, Gencer (2006), ss. 355-378. -AKYAZ, Doğan (2002), ss. 180-191. - ALTINAY, Ayşe Gül (2004), ss. 179-200. - AKÇA, İsmet (2010),
8Ara Sınav 1
9Türkiye’de askeri müdahalelerin siyasal sosyolojisi 2- ÖNGEN, Tülin (2004), ss. 76-104. - COOK, Steven (2008), ss. 253-300. - AKÇA, İsmet– Evren BALTA PAKER (2011),
10İç Savaş, Militarizasyon ve Milli Güvenlik Devleti - KALYVAS, Stathis (2003), ss.475-494. - BALTA PAKER, Evren (2010), s. 407-431. - JONGERDEN, Joost (2008), ss. 91-152. - GEDİK, Esra (2009), ss. 29-43. - GEDİK, Esra (2009),
11Militarizm ve Toplumsal Cinsiyet- COCKBURN, Cynthia (2009), ss. 277-308. - SAIGOL, Rubina (2000), ss. 213-245. - GEDİK, Esra (2009), ss. 64-72. - ALTINAY, Ayşe Gül (2008), ss. 113-134. - SANCAR, Serpil (2009), ss. 153-174. - BİRİCİK, Alp (2008), ss. 143-149.
12Neoliberalizm ve Güvenlik Siyaseti- GAMBETTI, Zeynep (2009), ss. 145-166. - ÖZKAZANÇ, Alev (2007), ss. 15-51. - BERKSOY Biriz (2007), ss. 35-65. - UYSAL, Ayşen (2007), ss. 319-348.. - BALTA PAKER, Evren (2009), ss. 204-225. - YARDIMCI, Sibel (2009), ss. 226-260.
13Yeni Emperyalizm Çağında Devlet ve Savaşın Yeniden Yapılanması- HARDT, M., A. NEGRI (2004), ss. 19-80. - KALDOR, Mary (2001), ss. 13-30, 69-111. - BALTA, Evren (2004), ss. 11-19.
14Anti-Militarizm, Vicdani Red- TOKER, Nilgün (2008), ss. 79-94. - PARLA, Taha (2008), ss. 95-100. - SPECK, Andreas (2006), ss. 42-54. - ÜSTERCİ, Coşkun ve Uğur YORULMAZ (2008), ss. 217-231. - BENLİSOY, Foti (2008), ss. 417-470.
15Final

Değerlendirme Sistemi

EtkinliklerSayıKatkı Payı
Devam/Katılım
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Derse Özgü Staj
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Ödev550
Sunum/Jüri
Projeler150
Seminer/Workshop
Ara Sınavlar
Final
Dönem İçi Çalışmaların Başarı Notuna Katkısı
Final Sınavının Başarı Notuna Katkısı
TOPLAM100

AKTS İşyükü Tablosu

EtkinliklerSayıSüresi (Saat)Toplam İşyükü
Ders Saati163
Laboratuar
Uygulama
Arazi Çalışması
Sınıf Dışı Ders Çalışması164
Derse Özgü Staj
Ödev55
Küçük Sınavlar/Stüdyo Kritiği
Projeler190
Sunum / Seminer
Ara Sınavlar (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)
Final (Sınav Süresi + Sınav Hazırlık Süresi)
Toplam İşyükü :
Toplam İşyükü / 30(s) :
AKTS Kredisi :
Diğer NotlarYok